AI planında işler sığıyor; aralarındaki hazırlık süresi de sığıyor mu?

Altmış dakikalık işler neden seksen beş dakika tutuyor?

Yapay zekâ altı küçük işinizin her birine on dakika ayırıyor. Toplam bir saat; takviminizde de bir saat var. Fakat her yeni iş türüne geçerken dosya açıyor, masayı düzenliyor veya hangi kayıtta kaldığınızı buluyorsunuz. Bu hazırlık süreleri görev satırlarının içinde yoksa plan eksik hesaplanmıştır. Aynı işleri farklı sıraya koymak, çalışma süresini değiştirmeden aralardaki ek zamanı değiştirebilir. Önce geçişin ne zaman ve hangi bedelle oluştuğunu tanımlayın.

Burada insan dikkatinin gerçek dakika maliyetini ölçmüyoruz. Altı sentetik görev ve her tür değişiminde varsayılan beş dakikalık hazırlık kullanacağız. Bu süre gözlem veya araştırma sonucu değildir. Rubinstein, Meyer ve Evans’ın çalışmasının erişilebilir özünde görev değiştirmede süre bedeli görüldüğü anlatılır; aşağıdaki beş dakika o deneylerden çıkarılmamıştır. Örneğin hesabı açık bir planlama varsayımına dayanır.Kaynak: Rubinstein, Meyer ve Evans — Executive control of cognitive processes in task switching (öz)

İş süreleri ve geçiş kuralı ayrı dursun

Tek kişi bütün işleri sırayla yapar. Her görev 10 dakika. Yan yana gelen görev türleri farklıysa araya 5 dakika hazırlık eklenir; aynıysa 0. İlk işe başlamadan önce ek hazırlık yok. Mola, paralel iş ve başka bekleme yok. Süreler yalnız bu eğitim örneğine aittir.

İlk hazırlığın sıfır kabul edilmesi bilinçli bir modelleme tercihidir. Gerçek kaydınızda başlangıç hazırlığı varsa ayrıca ekleyin. Aynı şekilde geçiş maliyeti yönden etkilenebilir: okumadan tabloya geçiş ile ters yön aynı süreyi almayabilir. Bu çalışmada bütün tür değişimlerini beş dakika kabul ederek sıranın etkisini kolay izlenir hale getiriyoruz. Bu sadeleştirme kendi işinize otomatik aktarılmaz.

İki planın aynı altı görevi koruduğunu kontrol edin

Karışık planda beş komşu çiftin hepsinde tür değişir. Gruplu planda yalnız A2’den B1’e ve B2’den C1’e geçerken hazırlık vardır. On beş dakikalık fark görevleri hızlandırmaktan gelmez. Aynı altmış dakikalık iş korunurken üç geçiş kaldırılmıştır. Model bu farkı kişisel verimlilik artışı veya garanti edilen tasarruf diye sunarsa örneğin sınırını aşar.

Altı işi türüne göre gruplamak her durumda en iyi plan değildir. Son teslimler veya görevler arası bağımlılıklar bazı sıraları geçersiz yapabilir. Önce hangi işleri ertelemenin serbest olduğunu belirleyin. Buradaki ilk karşılaştırmada bütün işler başlangıçta yapılabilir kabul edilir. Bir dosyanın tamamlanması başka dosyanın girdisiyse bu varsayım değişir ve sıra yeniden incelenir.

A1: 0–10. A2: 10–20. Hazırlık: 20–25. B1: 25–35. B2: 35–45. Hazırlık: 45–50. C1: 50–60. C2: 60–70. Görev 60, hazırlık 10; bitiş 70.

Daha kısa toplam, erken teslimi kaçırabilir

C1 görselinin en geç kırkıncı dakikada hazır olması gerektiğini ekleyin. Karışık planda A1 0–10, B1 15–25, C1 30–40 aralığındadır; sınırı tam karşılar. Gruplu planda C1 50–60 aralığına kaldığı için geçtir. Yalnız toplam bitişe bakarak gruplu planı seçmek, bu ara teslimi gözden kaçırır. Karşılaştırmanın çıktısı bir tek sayı yerine koşullu karar olmalıdır.

Aynı iki geçişli başka bir sıra ara teslimi sağlayabilir: C1, C2, A1, A2, B1, B2. C1 onuncu dakikada tamamlanır, toplam yine yetmiş dakikadır. Bu yeni sıra, bütün işlerin baştan yapılabilir olduğu varsayımında geçerlidir. Örneğin C1’in önce A1 notunu gerektirdiği bilgisi gelirse bu çözüm de uygulanmaz. Modelin kısa bir plan bulması, eksik bağımlılıkların yok olduğunu göstermez.

İş bitirme hedefi ile öğrenme hedefini de karıştırmayın. Farklı soru türlerini karıştırmak yöntem seçimi pratiği için yararlı bir eğitim tasarımı olabilir; bu yazının hedefi ise verilen görevleri açık süre ve teslim koşulları altında tamamlamaktır. Hedef değişince iyi sıra değişebilir. Dolayısıyla gruplama örneğinden her çalışma oturumunu aynı türde düzenlemek gerektiği sonucu çıkarılmaz.

Hazırlık satırlarını görünür isteyin

A1/B1/C1/A2/B2/C2 altı görev; her biri 10 dakika, tür harfi ilk karakter. Tek kişi, paralellik yok. Farklı türler arasında 5 dakika, aynı türde 0 dakika hazırlık; ilk hazırlık 0. Karışık sırayı ve A1/A2/B1/B2/C1/C2 sırasını hesapla. Her başlangıç, bitiş ve hazırlık aralığını göster. Sonra C1 en geç t=40 koşulunu uygula. Yeni bağımlılık uydurma, görev sürelerini azaltma; başka geçerli sıra varsa gerekçesiyle ver.

Karışık plan 85 dakika; C1 t40’ta biter. A ile başlayan gruplu plan 70 dakika ama C1 t60’ta biter ve ara teslimi kaçırır. C ile başlayan gruplu plan 70 dakika ve C1 t10’da biter; yalnız bütün işlerin baştan yapılabilir olduğu varsayımında geçerlidir.

Kontrolde süre toplamını görev sayısından bağımsız yeniden kurun. Altı görev birer kez bulunmalı, başlangıçlar önceki bitiş ve gereken hazırlıktan erken olmamalıdır. Sıra değişirken bir işin kaybolması toplamı sahte biçimde kısaltabilir. Hazırlık satırlarını açık tutmak hem atlanan süreyi hem gereksiz yere iki kez eklenen maliyeti yakalar.

Geçiş süresini iki dakikaya düşürün

Aynı altı görevi koruyun, tür değişimi başına süreyi iki dakika yapın. İki ilk planın toplamını ve C1 bitişini yeniden hesaplayın. C1 için kırk dakika sınırının hangi planlarda sağlandığını açıklayın. Önceki on beş dakikalık farkı yeni hesaba taşımayın.

Karışık: 60+5×2=70 dakika; C1 24–34 aralığında biter. A ile başlayan gruplu: 60+2×2=64 dakika; C1 44–54 aralığında biter. Fark 6 dakika. İlk plan ara teslimi karşılar; ikinci karşılamaz.

Kendi planınızda geçişleri gerçekten gözleyip süre varsayımını güncelleyebilirsiniz. Çalışmanın teslimi daha hızlı çalışmanız gerektiğini söyleyen bir liste değildir; iş, hazırlık ve teslim koşulunu aynı zaman çizelgesinde gösteren denetlenebilir bir plandır.